Voor Elisa Camps Troncoso is schaken meer dan een hobby, het is een familietraditie.

Camps Troncoso, learning designer bij Duolingo, stamt uit een lange lijn van spelers die hun liefde voor het spel van generatie op generatie hebben doorgegeven. Toen ze beginners wilde laten kennismaken met de complexiteit van het schaken, vond ze een onverwachte bondgenoot in Oscar, de arrogante maar speelse docent van Duolingo.

"Hij gelooft oprecht dat hij de beste ter wereld is om je te leren schaken, of dat nu waar is of niet", zegt ze, en voegt eraan toe dat de humor van Oscar verrassend effectief bleek om het beruchte stoffige spelletje onder de knie te krijgen.

De schaakcursus van Duolingo zit boordevol humoristische details die de drempel voor beginners verlagen. Als de koning schaak wordt gezet, beeft hij van angst, en bij schaakmat valt hij zelfs in stukken uiteen.

Oscar heeft ook een paar gevleugelde uitspraken. Als je zijn kasteel verovert, zal je hem horen klagen: "Mijn toren is verloren!"

Volgens Camps Troncoso is die speelse aanpak essentieel. "Een van mijn belangrijkste doelen is om het vooroordeel weg te nemen dat schaken alleen voor slimme en intellectuele mensen is. Je hoeft geen genie te zijn."

De kracht van deze lessen zit in het contrast. De reputatie van schaken als een serieus spel vol ernst en strategie wordt volledig op zijn kop gezet door de maffe humor van Oscar.

Nog een ongebruikelijke pedagogische aanpak is dat Oscar niet alwetend is, en zelfs niet helemaal eerlijk.

"Als Oscar een blunder maakt, zal hij zeggen dat hij het met opzet deed en dat je zijn ultieme plan gewoon nog niet begrijpt, omdat je schaakvaardigheden nog niet goed genoeg zijn", zegt Camps Troncoso.

Net als alle cursussen van Duolingo beginnen de schaaklessen eenvoudig. Je leert eerst hoe de toren beweegt en duikt daarna in een tactiek die bekendstaat als een vork, een zet waarbij één stuk naar een positie beweegt van waaruit het twee of meer stukken van de tegenstander tegelijk kan aanvallen.

De app begeleidt je stap voor stap bij het herkennen en uitvoeren van de zet. "We moedigen leerlingen aan om beetje bij beetje zonder hulp verder te gaan", zegt Camps Troncoso.

"In een taalles draagt elk woord en elke zin bij aan een concreet doel, zoals leren hoe je eten bestelt in een restaurant", voegt Camps Troncoso toe. "Hetzelfde geldt voor schaken, waarbij het doel schaakmat is."

"Wanneer je een taal leert, leer je eerst het woord 'kunnen' en ontdek je daarna pas hoe je het in allerlei vragen gebruikt. Eén woord kan verschillende doelen dienen", zegt ze. "Hetzelfde geldt voor schaken en de manier waarop je stukken verovert."

Camps Troncoso leerde schaken van haar vader, een competitieve schaker, die haar lesgaf met een Doctor Who-schaakset die hij speciaal voor haar met de hand had gemaakt.

Haar oudtante Aida Camps Rosales was de eerste professionele schaakster uit Mexico. "Ze kreeg niet alleen te maken met vooroordelen van mannelijke schakers, maar ook met een gebrek aan studiebeurzen en financiële steun", zegt Camps Troncoso.

Camps Rosales stond in 1974 aan het hoofd van het eerste Mexicaanse vrouwenteam op de Internationale Schaakolympiade. Terwijl ze naam maakte in de schaakwereld, bleef ze ook andere vrouwen lesgeven, zodat zij dezelfde kansen kregen waarvoor zij had gevochten.

Vandaag ziet Camps Troncoso haar werk bij Duolingo als een voortzetting van het werk dat haar oudtante in gang zette.

"Ik probeer haar missie voor te zetten, maar met veel meer bereik dan zij ooit had", zegt Camps Troncoso. "Andere mensen gratis leren schaken betekent ontzettend veel voor me."